Çarlık Rusya emperyalist miydi?
Rusya’nın Ukrayna’yı işgal etmesiyle birlikte Türkiye solunun muhtelif çevreleri “Rusya emperyalist mi?” sorusuna yanıt vermek durumunda kaldı. Yanıt vermek durumunda kaldı diyoruz, çünkü bu tartışma daha önce Türkiye solunda gündem olmamıştı. Sol içerisinde bazı çevrelerin meseleye ilişkin hazır yanıtları vardı, bazıları ise daha “itidalli” açıklamalar yaptı. Rusya’nın Ukrayna’ya düzenlediği saldırıyı açıkça “anti-emperyalist” ilan edenler bile oldu. Biz bu yazıda daha çok Rusya’nın emperyalist olarak tanımlanamayacağı iddiasını tartışacağız. Özellikle bu iddia Lenin’in Emperyalizm isimli kitabının son bölümünde yer alan emperyalizmin beş özelliğine dayandırılıyor. Bu beş özellik ; üretim ve sermayenin yoğunlaşması, banka sermayesiyle sanayi sermayesinin kaynaşması, meta ihracından öte sermaye ihracının önem kazanması, dünyayı aralarında paylaşan uluslararası tekelci kapitalist birliklerin oluşması, yeryüzü toprakları...